Căng thẳng giữa Canada và Saudi Arabia không có dấu hiệu hạ nhiệt bất chấp lời kêu gọi từ các nước phương Tây.

Căng thẳng leo thang sau khi Canada kêu gọi Saudi Arabia trả tự do cho nhà hoạt động về quyền phụ nữ hàng đầu Samar Badawi. Trong ảnh: Cô Samar Badawi trong lần gặp gỡ bà Michelle Obama và Hillary Clinton ở Washington.  Ảnh: Getty Images

Trong động thái đánh dấu căng thẳng mới nhất, Riyadh ngày 8-8 vẫn tỏ ra cứng rắn khi quyết định ngừng toàn bộ chương trình điều trị y tế tại Canada và đang sắp xếp chuyển toàn bộ bệnh nhân Saudi Arabia từ các bệnh viện của Canada tới các bệnh viện khác bên ngoài quốc gia Bắc Mỹ này.

Trong tuyên bố, phía Saudi Arabia cho biết, quyết định này được đưa ra là nhằm mục đích “đảm bảo an toàn của bệnh nhân nước này được điều trị ở Canada”.

Những vụ tấn công “một chiều”

Động thái này là đòn tấn công mới nhất của Riyadh nhằm vào Ottawa trong một loạt các hành động leo thang một chiều của vương quốc giàu dầu mỏ.

Trong khi Canada vẫn án binh bất động, Saudi Arabia liên tục đưa ra chuỗi biện pháp nhằm vào quốc gia Châu Mỹ. Mới đây nhất, hôm 6-8, hãng hàng không nhà nước Saudi Arabia Airlines tuyên bố tạm ngừng các chuyến bay đến và đi Canada cũng như rút toàn bộ học sinh ở quốc gia Châu Mỹ này về nước. Các sinh viên sẽ được đưa vào các chương trình ở các quốc gia khác, chẳng hạn như Mỹ và Anh. Saudi Arabia cũng đã “đóng băng” hoạt động đầu tư và thương mại mới với Canada.

Căng thẳng ngoại giao giữa Ottawa và Riyadh nổ ra sau khi Bộ Ngoại giao Canada và Đại sứ quán Canada tại Saudi Arabia hối thúc nước sở tại “trả tự do ngay lập tức” cho một số nhà hoạt động xã hội dân sự Canada bị bắt giữ trong chiến dịch truy quét mới đây tại nước này. Trong số này có nhà hoạt động về quyền phụ nữ hàng đầu Samar Badawi. Ngay lập tức, Riyadh đóng băng hoạt động đầu tư và giao thương mới với Ottawa cũng như trục xuất Đại sứ Canada khỏi nước này với tuyên bố “không chấp nhận sự can thiệp vào công việc nội bộ” từ bên ngoài. Và thực tế giờ đây, căng thẳng giữa Canada và Saudi Arabia không có dấu hiệu hạ nhiệt khi bất chấp lời kêu gọi liên tục từ các nước phương Tây.

Do vấn đề nhân quyền?

Chính phủ Saudi Arabia cũng thừa nhận, những quyết định của họ được đưa ra là nhằm phản đối những chỉ trích trước đó của Ottawa về hồ sơ nhân quyền. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng, không phải ngẫu nhiên Riyadh lại phản ứng mạnh mẽ như vậy với Ottawa khi nói đến vấn đề nhạy cảm này. Theo họ, cách phản ứng của Saudi Arabia được xem là đòn “dằn mặt” nhằm vào các nước phương Tây khác vốn vẫn thường chỉ trích Riyadh về những công việc nội bộ của nước này.

Và giới phân tích lo ngại, Saudi Arabia sẽ tiếp tục phản ứng mạnh mẽ hơn nữa nhằm vào Canada trong bối cảnh đòn tấn công áp đảo của họ đã có những thành công bước đầu, và nhất là trong bối cảnh các nước phương Tây phản ứng yếu ớt. Trước tình hình này, theo Reuters, chính phủ Canada hiện có kế hoạch tìm kiếm sự giúp đỡ của các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) để giải quyết cuộc cãi vã với Saudi Arabia.

Một nguồn tin thân cận cho biết, chính phủ của Thủ tướng Justin Trudeau – nhà lãnh đạo vốn nhấn mạnh tầm quan trọng của quyền con người – đã lên kế hoạch tiếp cận với các quan chức chính quyền Saudi Arabia. “Điều quan trọng là sớm hợp tác với các đồng minh và bạn bè trong khu vực để hạ nhiệt mọi thứ”, nguồn tin cho biết. Canada cũng sẽ tìm kiếm sự giúp đỡ từ Anh sau khi London hôm 7-8 đã kêu gọi hai quốc gia phải kiềm chế. Tuy nhiên, Mỹ – đồng minh thân cận nhất của Canada – đã tuyên bố rõ ràng sẽ không tham gia. Tổng thống Mỹ Donald Trump, vốn từng chỉ trích Thủ tướng Trudeau sau một hội nghị thượng đỉnh G7 hồi tháng 6  – đang tiến đến mối quan hệ chặt chẽ hơn với Riyadh.

KHẢ ANH

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here